ทนายขอแรง vs ทนายอาสา vs ทนายส่วนตัว ต่างกันอย่างไร เลือกแบบไหนดี?
ทนายขอแรงรัฐหาให้ในคดีอาญา ทนายอาสาให้ความช่วยเหลือผู้มีรายได้น้อย ส่วนทนายส่วนตัวจ้างเอง ดูความต่างและวิธีเลือกให้เหมาะกับคดี
เหมาะกับ: ผู้ที่ไม่มีเงินจ้างทนาย หรือสับสนระหว่างทนายแต่ละประเภท
อ่านประมาณ 3 นาที · อัปเดตล่าสุด 5 ตุลาคม 2569
1.ทนายขอแรง
คือทนายที่ศาลหรือรัฐจัดให้ ใช้ในคดีอาญาเป็นหลัก เมื่อผู้ต้องหาหรือจำเลยไม่มีทนายและเข้าเงื่อนไขตามกฎหมาย เช่น คดีโทษหนัก หรือผู้ต้องหาอายุไม่เกิน 18 ปี หรือในกรณีที่ผู้ต้องหา/จำเลยร้องขอ ค่าตอบแทนรัฐเป็นผู้จ่าย คุณไม่ต้องจ่ายเอง
ข้อจำกัด: คุณเลือกตัวทนายไม่ได้ และใช้ได้เฉพาะในคดีอาญา ไม่ใช้กับคดีแพ่งหรือแรงงาน
2.ทนายอาสา / ความช่วยเหลือทางกฎหมายฟรี
มีหลายช่องทางที่ช่วยผู้มีรายได้น้อยหรือผู้เดือดร้อน เช่น โครงการทนายอาสาของสภาทนายความหรือศาล หน่วยงานด้านยุติธรรม และกองทุนยุติธรรมที่อาจช่วยค่าทนายและค่าธรรมเนียมตามเงื่อนไข เงื่อนไขและช่องทางแต่ละแห่งต่างกัน ควรสอบถามก่อนยื่นเรื่อง
ข้อดีคือไม่เสียค่าใช้จ่ายหรือเสียน้อย ข้อจำกัดคือรับได้จำกัดคดี คิวอาจนาน และเลือกทนายเองไม่ได้เสมอไป
3.ทนายส่วนตัว
คือทนายที่คุณเลือกและจ้างเอง ตกลงค่าทนายและขอบเขตงานกับทนายโดยตรง ได้ความยืดหยุ่นสูง เลือกทนายที่ถนัดคดีลักษณะนั้นได้ ติดต่อและติดตามความคืบหน้าได้ใกล้ชิดกว่า แต่มีค่าใช้จ่ายสูงที่สุด
4.เลือกอย่างไรดี
- คดีอาญา ไม่มีเงิน และเข้าเงื่อนไข: ขอทนายขอแรง
- รายได้น้อยและยังไม่อยู่ในเกณฑ์ขอแรง: สอบถามทนายอาสาและกองทุนยุติธรรม
- คดีที่ต้องการทนายถนัดเฉพาะทาง หรือต้องการดูแลใกล้ชิด: ทนายส่วนตัว
- คดีแรงงานและผู้บริโภค: ฟ้องเองได้ จึงเริ่มจากช่องทางฟรีของพนักงานตรวจแรงงานหรือศาลก่อน
คำถามที่พบบ่อย
ทนายขอแรงเก่งน้อยกว่าทนายส่วนตัวไหม
ไม่จำเป็น ทนายขอแรงเป็นทนายความที่มีใบอนุญาตเช่นกัน ต่างกันที่วิธีได้มาและค่าตอบแทน ถ้าไม่พอใจการทำงานสามารถแจ้งศาลหรือหน่วยงานได้
เปลี่ยนจากทนายขอแรงเป็นทนายส่วนตัวได้ไหม
ได้ ผู้ต้องหาหรือจำเลยมีสิทธิตั้งทนายของตนเองได้ทุกเมื่อ ควรแจ้งศาลหรือพนักงานสอบสวน
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง
- ป.วิ.อาญา มาตรา 134/1, 173
- พ.ร.บ.กองทุนยุติธรรม พ.ศ. 2558
อ่านต่อ
คดีแบบไหนฟ้องเองได้ ไม่ต้องจ้างทนาย?
คดีแรงงาน คดีผู้บริโภค และคดีมโนสาเร่ทุนทรัพย์ไม่เกิน 3 แสนบาท ฟ้องเองได้ ส่วนคดีซับซ้อนหรือโทษหนัก ควรมีทนาย ดูเกณฑ์ตัดสินใจ
อ่านเลยจ้างทนายราคาเท่าไหร่? เช็กเรทค่าทนายปี 2026
ค่าทนายความไม่มีอัตราตายตัวตามกฎหมาย ขึ้นกับประเภทคดีและความซับซ้อน ดูช่วงราคาที่พบบ่อย สิ่งที่รวม/ไม่รวมในค่าทนาย และวิธีขอใบเสนอราคาให้ชัด
อ่านเลยผลลัพธ์เป็นการประเมินเบื้องต้นตาม พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ไม่ใช่คำวินิจฉัยทางกฎหมาย
เรื่องของคุณซับซ้อนหรือไม่แน่ใจสิทธิ? ให้ทนายความที่ผ่านการยืนยันตัวตนบน Lawslane ช่วยดูให้
ปรึกษาทนายบน Lawslane